11 juni 2026 · vwo 3 · vwo leerjaar 3
Het WK 2026: één toernooi, drie landen
AARDRIJKSKUNDE · ECONOMIE · BURGERSCHAP
Lesdoelen
- Na deze les kun je de geo-economische en logistieke schaal van WK 2026 analyseren (multi-gastland, regio-indeling).
- Na deze les kun je economische claims vs. feiten onderscheiden en bronnen kritisch beoordelen.
- Na deze les kun je een kort betoog formuleren met argument, tegenargument en weerlegging.
Lesplanning
- Doelen
- Foto van de dag
- Uitleg: drie gastlanden, tijdzones en de WK-economie
- Zelfstandig werken (werkblad op jouw niveau)
- Afsluiting: doelen-check en stelling
Uitleg — kernpunten
Foto van de dag: fysische geografie
- Openingswedstrijd op 2.200 m — hypoxie-effect op prestatie.
- Historische context: enige stad met drie WK-openings (1970, 1986, 2026).
Denkvraag: Hoe verhoudt fysieke omstandigheid zich tot sportieve rechtvaardigheid?
Multi-gastlandarchitectuur
- 48 teams, 16 hubs, drie staten — ongekende schaal in WK-historie.
- FIFA-regio-indeling groepsfase: trade-off tussen reistijd en ticketverkoop.
Denkvraag: Welke actor maximaliseert eigen belang: FIFA, gaststad of bond?
Tijdzones en wereldmarkt
- Tv-rechten wereldwijd: kick-off-tijd bepaalt kijkcijfers en omzet.
- Terugrekenen essentieel — Mexico-Stad zonder zomertijd.
Economie: framing van impactcijfers
- “40 miljard dollar” — vaak multiplier-effect, niet netto batig.
- Crowding-out: WK-toeristen vs. regulier toerisme; tijdelijke banen.
- Controlevraag: welke kostenposten ontbreken in press releases?
Denkvraag: Welke grafiek zou een organisator kunnen kiezen om impact groter te laten lijken?
Maatschappelijk debat
- Soft power, identiteit, mensenrechten — spanning tussen sport en politiek.
Stelling: “Grote sporttoernooien mogen alleen in landen plaatsvinden waar arbeids- en mensenrechten aantoonbaar worden gerespecteerd.”
Quiz met antwoorden
- Impactstudie zonder opportunity cost — zwakte?
- A) Te veel kleur
- B) Alternatief gebruik middelen genegeerd ✓
- C) Te veel teams
- D) Geen stadion
- FIFA vs. gaststad belang — conflict?
- A) Nooit
- B) Inkomsten vs. lokale kosten ✓
- C) Alleen kleur
- D) Geen tv
- Regio-hub strategie — trade-off?
- A) Reistijd vs. continentale tv-tijd ✓
- B) Geen
- C) Alleen weer
- D) Mascotte
- Ethiek gastland — criterium?
- A) Shirtkleur
- B) Arbeids- en mensenrechten ✓
- C) Aantal goals
- D) Weer
- Tv-window Europa — kick-off late?
- A) Ochtend US
- B) Avond NL prime time ✓
- C) Middernacht
- D) Geen
- Betoog 3F — verplicht?
- A) Alleen feit
- B) Tegenargument weerleggen ✓
- C) Geen structuur
- D) Foto
- Teams?
- A) 48 ✓
- B) 32
- C) 16
- D) 64
- Hypoxie — sportief argument?
- A) Voordeel thuisland ✓
- B) Neutraal
- C) Geen
- D) Geen bal
- 40 mld press release — journalist vraag 1?
- A) Kleur?
- B) Netto vs bruto? ✓
- C) Mascotte?
- D) Weer?
- Multi-gastland — geopolitiek?
- A) Geen link
- B) Samenwerking NAFTA-context ✓
- C) Alleen EU
- D) Geen
Actuales · actuales.nl/lespakket/wk-2026 · Compleet pakket (PowerPoint, werkbladen op drie niveaus, NT2-steun) gratis te downloaden.