16 juni 2026 · groep 8 · groep 8
Energie thuis: van zonnepaneel tot stopcontact
NATUURKUNDE · REKENEN
Lesdoelen
- Na deze les kun je uitleggen dat een apparaat dat lang aanstaat veel stroom gebruikt, ook al is het niet krachtig.
- Na deze les kun je uit een grafiek het jaarverbruik aflezen en de kosten uitrekenen (kWh × prijs).
- Na deze les kun je uitleggen waar thuis de meeste stroom te besparen valt.
Lesplanning
- Doelen
- Foto van de dag: de meterkast
- Uitleg: vermogen, energie, de rekening en besparen
- Zelfstandig werken (werkblad op jouw niveau)
- Afsluiting: doelen-check en stelling
Uitleg — kernpunten
Foto van de dag: de meter telt mee
- De meter telt je stroomverbruik in kilowattuur (kWh).
- Voor elke kWh betaal je geld: ongeveer € 0,35 (voorbeeldprijs).
- Een gemiddeld gezin gebruikt zo'n 2500 kWh per jaar.
Denkvraag: Welk apparaat bij jou thuis gebruikt volgens jou het meeste in een jaar?
Verbruik aflezen en de kosten
- De grafiek toont het jaarverbruik per apparaat (kWh).
- Kosten = kWh × prijs. LED-licht 100 kWh × € 0,35 = € 35 per jaar.
- De wasmachine (200 kWh) kost dan 200 × € 0,35 = € 70 per jaar.
Denkvraag: Wat kost de koelkast (150 kWh) per jaar bij € 0,35 per kWh?
Klein vermogen, tóch veel verbruik
- Een koelkast gebruikt weinig tegelijk, maar staat het hele jaar aan.
- Daardoor telt hij toch op tot 150 kWh per jaar — meer dan alle lampen samen.
- Niet hoe krachtig een apparaat is telt, maar hoe lang het aanstaat.
Denkvraag: Waarom kan een koelkast meer kWh per jaar gebruiken dan een föhn die je elke dag even gebruikt?
Waar valt te besparen?
- De meeste winst zit bij apparaten die veel of lang gebruiken (droger, wasmachine).
- Een LED-lamp (10 W) vervangt een gloeilamp (60 W): dat bespaart flink.
- Apparaten helemaal uitzetten scheelt op de jaarrekening.
Stelling: “Iedereen die een eigen dak heeft, zou zonnepanelen moeten nemen.”
Quiz met antwoorden
- Waarin telt de meter het stroomverbruik?
- A) In liter
- B) In kilowattuur (kWh) ✓
- C) In watt per dag
- D) In graden
- Wat is de voorbeeldprijs van 1 kWh in deze les?
- A) € 0,05
- B) € 0,35 ✓
- C) € 3,50
- D) € 35
- Welk apparaat gebruikt in de grafiek het meest per jaar?
- A) LED-licht
- B) Koelkast
- C) Wasmachine
- D) Wasdroger ✓
- LED-licht gebruikt 100 kWh. Wat kost dat bij € 0,35?
- A) € 3,50
- B) € 35 ✓
- C) € 100
- D) € 350
- Wat kost de wasmachine (200 kWh) per jaar?
- A) € 20
- B) € 35
- C) € 70 ✓
- D) € 200
- Hoe kan een koelkast meer kWh per jaar gebruiken dan een föhn?
- A) De koelkast is duurder
- B) De koelkast staat veel langer aan ✓
- C) De föhn is kapot
- D) Dat kan niet
- Waar valt thuis het meest te besparen?
- A) Bij een lampje dat even brandt
- B) Bij apparaten die veel of lang gebruiken ✓
- C) Bij de wekker
- D) Bij de deurbel
- Je vervangt gloeilampen door LED. Wat gebeurt er met de rekening?
- A) Die stijgt
- B) Die daalt ✓
- C) Die blijft gelijk
- D) Die verdwijnt
Actuales · actuales.nl/lespakket/energie-thuis · Compleet pakket (PowerPoint, werkbladen op drie niveaus, NT2-steun) gratis te downloaden.